Bàn ăn bốn ghế, tao ngồi một
Four Chairs at the Table, I Sit Alone
Tao thuê căn hộ hai phòng ngủ.
Hồi mới dọn vào, tao mua bộ bàn ăn bốn ghế. Không biết vì sao mua bốn. Tao sống một mình. Nhưng lúc đó tao nghĩ, kiểu gì cũng có người đến chơi.
Năm đầu, thỉnh thoảng có. Mấy thằng bạn đại học ghé nhậu. Con bạn thân ghé ăn tối. Có lần cả bốn ghế đều có người ngồi, tao vui lắm, nấu cả nồi bò kho, mua thêm bia.
Năm thứ hai, ít hơn.
Không phải ai ghét ai. Chỉ là mọi người bận. Thằng Hoàng có bạn gái, cuối tuần đi chơi với người ta. Con Linh chuyển sang quận khác, xa quá lười qua. Thằng Đức đi công tác miền Tây, về thì mệt.
Tao hiểu. Tao cũng bận. Cũng có những lần người ta rủ mà tao từ chối vì lười ra đường.
Nhưng mà cái bàn bốn ghế nó vẫn đứng đó.
Tao bắt đầu ăn ở bàn một mình. Cơm với trứng chiên. Mì gói. Thỉnh thoảng order đồ ăn, ngồi ăn xem điện thoại. Ba cái ghế còn lại tao để nguyên, không dẹp, không đẩy vào. Như thể đang giữ chỗ cho ai đó.
Có tối tao đi làm về muộn, mở cửa, bật đèn, thấy cái bàn trống. Bốn cái ghế xếp ngay ngắn. Sạch sẽ. Im lặng.
Tao đứng ở cửa mấy giây. Không buồn. Không vui. Chỉ thấy yên ắng quá.
Cái yên ắng nó không ồn. Nó không đau. Nó chỉ ở đó. Như không khí. Mày không để ý cho đến khi mày dừng lại.
Tao có nhóm chat. Mấy chục người. Ngày nào cũng có tin nhắn. Meme, link bài hát, chửi nhau chơi. Tao cũng rep, cũng thả ha ha. Nhưng tối về, mở cửa, cái bàn vẫn trống.
Có lần mẹ gọi hỏi con ăn gì chưa. Tao nói ăn rồi. Mẹ hỏi ăn với ai. Tao nói ăn với mấy đứa bạn. Nói dối. Không biết vì sao nói dối. Có lẽ vì nói "con ăn một mình" nghe nó tội tội.
Không phải tội cho tao. Tội cho mẹ. Bà sẽ lo.
Thứ bảy tao dọn nhà. Lau cái bàn, lau từng cái ghế. Cái ghế thứ hai, thứ ba, thứ tư, sạch bong. Không bụi. Vì không ai ngồi nên không bẩn.
Tao lau xong, ngồi xuống ghế của mình, nhìn ba cái ghế kia.
Đẹp thật. Gỗ sáng màu, chân ghế còn mới. Mua hai năm mà như mới mua.
Tao nghĩ hay là bán bớt mấy cái ghế. Giữ một cái thôi. Cho nó thật. Cho nó đúng với cái đang xảy ra.
Nhưng tao không bán.
Tao cũng không biết vì sao.
Có lẽ vì bán đi thì nó thành thật quá. Mà tao chưa sẵn sàng cho cái thật đó.
Giữ bốn cái ghế, tao còn có thể nói với mình rằng tuần sau sẽ có người đến. Tháng sau. Tết này.
Bán đi thì chỉ còn tao với cái bàn.
Thứ hai đi làm, đồng nghiệp hỏi cuối tuần làm gì. Tao nói đi chơi với bạn. Lại nói dối. Dễ hơn là nói tao ở nhà lau bốn cái ghế không ai ngồi.
Tao không cô đơn theo kiểu trong phim. Không ngồi khóc. Không uống rượu một mình nhìn ra cửa sổ. Không dramatic gì hết.
Tao chỉ sống. Đi làm. Về nhà. Ăn. Ngủ. Thức dậy. Lặp lại.
Và cái bàn bốn ghế đứng đó, im lặng, sạch sẽ, chờ.
Tối qua tao nấu cơm. Lần đầu sau mấy tháng tao nấu thật sự, không phải mì gói hay cơm hộp. Kho cá, xào rau, nấu canh.
Tao bày ra bàn. Một chén cơm, một đĩa cá, một tô canh.
Nhiều quá cho một người. Tao nấu theo thói quen, theo tay, theo cái lượng mà mẹ hay nấu cho cả nhà.
Tao ăn được một phần ba. Còn lại bỏ tủ lạnh.
Rửa chén xong, tao tắt đèn bếp, đi ngang qua bàn ăn.
Bốn cái ghế. Bóng tối. Im lặng.
Tao không bật đèn lại. Cứ để vậy.
Đi vào phòng, nằm xuống, mở điện thoại. Nhóm chat có tin nhắn mới. Thằng Hoàng gửi meme. Tao thả ha ha.
Rồi tắt điện thoại.
Trần nhà tối. Yên.
Cái yên ắng nó không giết ai. Nó chỉ ngồi cạnh mày. Như cái ghế trống.
Im lặng là ngôn ngữ của Thượng Đế, tất cả thứ khác chỉ là bản dịch kém.
Silence is the language of God; all else is poor translation.
— Rumi, Masnavi
Diễn giải
Interpretation
Rumi nói im lặng là ngôn ngữ của Thượng Đế. Nghe to tát. Nhưng nghĩ lại thì nó đơn giản lắm. Cái im lặng trong căn hộ lúc mười giờ tối. Cái im lặng giữa tiếng lau ghế. Cái im lặng sau khi tắt điện thoại. Nó không phải cái gì cao siêu. Nó là cái khoảng trống khi không ai ở đó. Mày nghe thấy nó mỗi tối nhưng mày bật nhạc, bật YouTube, bật gì đó để lấp. Rumi nói phần còn lại chỉ là bản dịch kém. Nghĩa là mọi thứ mày làm để lấp cái im lặng đó, nó không bằng cái im lặng gốc. Tiếng cười trong nhóm chat, tiếng ha ha mày thả, tiếng nói dối với mẹ, với đồng nghiệp. Đều là bản dịch. Đều không chạm tới cái thật. Cái thật là bốn cái ghế. Một người ngồi. Ba chỗ trống. Và cái im lặng giữa chúng.
Rumi said silence is the language of God. Sounds grand. But think about it and it's simple. The silence in the apartment at ten p.m. The silence between wiping chairs. The silence after turning off the phone. It's nothing mystical. It's the gap when nobody's there. You hear it every night but you turn on music, YouTube, something to fill it. Rumi said the rest is just a poor translation. Meaning everything you do to fill that silence doesn't measure up to the original silence. The laughter in group chats, the hahas you drop, the lies you tell your mom, your colleagues. All translations. None of them touch the real thing. The real thing is four chairs. One person sitting. Three empty seats. And the silence between them.