Con hẻm trước nhà tao bị đập đi xây lại

Tao lớn lên trong con hẻm 47.

Hẻm nhỏ, vừa đủ hai xe máy tránh nhau. Đầu hẻm có xe bán bánh mì của ông Sáu. Giữa hẻm có cái miếu nhỏ, mùng một mười lăm ai đi ngang cũng thắp nhang. Cuối hẻm là nhà tao.

Hồi nhỏ tao biết từng viên gạch trong con hẻm đó. Viên nào bị lệch, đạp lên sẽ bắn nước lên chân. Viên nào bị mẻ, đá banh trúng sẽ đổi hướng. Tao thuộc con hẻm đó như thuộc mặt mẹ tao.

Rồi tao đi.

Đi học đại học. Ở trọ quận khác. Rồi đi làm, thuê phòng gần công ty. Mỗi tháng về một lần. Rồi hai tháng. Rồi lễ Tết.

Mỗi lần về, hẻm khác đi một chút.

Lần đầu là xe bánh mì ông Sáu biến mất. Tao hỏi mẹ. Mẹ nói ổng bệnh, con ổng bán đất dọn đi Bình Dương. Chỗ đó giờ là tiệm tạp hóa của người Bắc mới vào.

Lần sau là cái miếu bị dời. Phường nói cản lối thoát hiểm. Dời vô trong, nhét giữa hai bức tường. Nhang khói vẫn có, nhưng nhìn như bị nhốt.

Lần sau nữa là nhà đối diện nhà tao lên ba tầng. Hẻm tối hẳn đi. Nắng chiều không còn rọi vô nhà tao nữa. Mẹ tao phải bật đèn từ bốn giờ.

Tao không nói gì. Mỗi lần về, tao thấy con hẻm lạ hơn một chút. Nhưng tao không nói, vì tao cũng lạ đi.

Năm tao hai mươi lăm, thành phố mở rộng đường.

Con hẻm 47 nằm trong diện quy hoạch. Giải tỏa. Đền bù. Dọn đi.

Mẹ tao gọi điện, giọng bình thường. Bà nói nhà mình được mấy trăm triệu, đủ mua căn chung cư nhỏ ngoài quận 12. Bà hỏi tao cuối tuần về dọn đồ phụ không.

Tao nói được.

Cuối tuần đó tao về.

Nhà đã dọn gần hết. Mẹ tao đóng thùng giỏi lắm. Quần áo một thùng. Chén bát một thùng. Giấy tờ một thùng. Bà làm như đã quen việc này, dù cả đời bà chỉ ở một chỗ.

Tao đứng giữa nhà trống. Nền gạch cũ. Vết ố trên tường chỗ treo lịch mấy chục năm. Cái đinh trên tường chỗ treo ảnh ba tao.

Ba tao mất năm tao mười hai. Tấm ảnh đó treo ở đó từ hồi đó đến giờ.

Mẹ tao đã gỡ xuống rồi. Gói trong giấy báo, bỏ vô thùng giấy tờ.

Tao nhìn cái đinh. Nó vẫn còn trên tường. Xung quanh nó là một vòng tròn sạch hơn phần tường còn lại, chỗ ảnh che nắng mấy chục năm.

Tao đứng đó lâu lắm.

Không phải vì buồn. Tao không biết tao cảm thấy gì. Chỉ là đứng đó, nhìn cái đinh, rồi không biết làm gì tiếp.

Mẹ tao đi vô, thấy tao đứng đó. Bà không hỏi. Bà chỉ nói, con lấy cái kìm nhổ mấy cái đinh ra, kẻo người ta phá dỡ bị vướng.

Tao lấy kìm. Nhổ từng cái đinh.

Cái đầu tiên là cái treo ảnh ba. Cái thứ hai là cái treo cái gương nhỏ trong phòng tắm. Cái thứ ba là cái treo cái móc áo sau cửa phòng tao.

Mỗi cái đinh tao nhổ ra, tường để lại một cái lỗ nhỏ.

Tao bỏ mấy cái đinh vô túi quần.

Không biết để làm gì. Chỉ bỏ vô.

Chiều đó tao chở mẹ ra chung cư mới. Căn hộ tầng bảy. Sạch. Trắng. Cửa sổ nhìn ra con đường lớn. Có thang máy. Có bảo vệ.

Mẹ tao đi một vòng. Bà mở vòi nước, thử bếp gas, bật tắt đèn từng phòng. Rồi bà nói, ở đây cũng được.

Bà nói "cũng được" bằng cái giọng mà tao nghe cả đời. Giọng không vui không buồn. Giọng của người đã quen với việc mọi thứ thay đổi mà mình không chọn.

Tối đó tao về phòng trọ.

Thay quần, mấy cái đinh rơi ra.

Tao nhặt lên. Để trên bàn.

Ba cái đinh cũ, hơi cong, hơi rỉ.

Tao nhìn nó rồi nghĩ, con hẻm 47 giờ không còn. Vài tháng nữa chỗ đó sẽ là đường nhựa sáu làn xe. Sẽ không ai biết chỗ đó từng có cái miếu nhỏ, từng có xe bánh mì ông Sáu, từng có căn nhà mà ba tao sống đến ngày ba mất.

Mọi thứ thay đổi.

Tao biết. Ai cũng biết. Nhưng biết với thấy là hai chuyện khác nhau.

Biết là khi đọc một câu trên mạng rồi gật đầu.

Thấy là khi đứng giữa căn nhà trống, cầm cái kìm, nhổ cái đinh treo ảnh ba mình.

Mẹ tao không khóc. Tao cũng không.

Không phải vì mạnh mẽ. Chỉ là đến một lúc, nước mắt không đủ để nói hết chuyện nữa.

Tuần sau tao đi ngang chỗ cũ. Nhà đã bị đập. Con hẻm đã bị san phẳng. Đất đỏ, xe ủi, bụi mù.

Tao đi chậm lại. Rồi đi tiếp.

Mấy cái đinh vẫn nằm trên bàn phòng trọ. Tao không vứt. Cũng không làm gì với nó.

Nó cứ nằm đó.