Lần thứ tư tao nộp đơn vào đúng chỗ cũ
The Fourth Time I Applied to the Same Place
Lần đầu tao nộp đơn vào công ty đó, tao hai mươi bốn tuổi.
Mới ra trường. CV hai trang, một trang rưỡi là đồ án sinh viên với mấy cái chứng chỉ online. Tao ngồi cà phê sửa đi sửa lại cái cover letter, đọc to lên như đang tập diễn thuyết. Tao tin là mình xứng đáng. Không biết vì sao tin, nhưng tin.
Hai tuần sau, email từ chối. Lịch sự lắm. "Chúng tôi đánh giá cao sự quan tâm của bạn." Tao đọc xong, xóa email, uống một ly trà đá rồi quên.
Không đau. Vì lúc đó tao nghĩ: chắc tại mình chưa đủ kinh nghiệm.
---
Lần thứ hai, tao hai mươi sáu.
Đã đi làm được hai năm. Công ty nhỏ, lương tầm tầm, nhưng tao học được nhiều. Tao biết viết báo cáo, biết họp, biết cười với sếp dù trong bụng muốn chửi. Tao nghĩ: lần này khác rồi.
Tao nộp lại. Lần này CV ba trang. Có số liệu, có kết quả dự án, có cả một đoạn "tầm nhìn cá nhân" tao viết lúc nửa đêm.
Được gọi phỏng vấn.
Tao mua áo sơ mi mới. Là phẳng. Đi sớm ba mươi phút. Ngồi ở sảnh chờ, tay lạnh ngắt.
Phỏng vấn bốn mươi lăm phút. Tao trả lời trôi chảy. Người phỏng vấn gật đầu nhiều lần. Tao ra về, thấy nhẹ. Nghĩ là được rồi.
Ba ngày sau. Email. "Chúng tôi đã chọn một ứng viên phù hợp hơn."
Lần này tao không xóa email. Tao đọc đi đọc lại ba lần. Cố tìm xem mình sai chỗ nào. Không tìm ra.
Đêm đó tao nằm nghĩ. Không phải nghĩ về công ty. Nghĩ về cái từ "phù hợp hơn". Nó không nói tao dở. Nó nói có người khác giỏi hơn. Hoặc rẻ hơn. Hoặc quen ai đó. Hoặc đơn giản là may hơn.
Tao không biết. Và cái không biết đó mới là thứ khó chịu nhất.
---
Lần thứ ba, tao hai mươi tám.
Lúc này tao đã nhảy việc một lần. Lương cao hơn. Chức danh nghe oai hơn. Nhưng tao vẫn nhớ cái công ty đó. Không phải vì nó tốt hơn chỗ tao đang làm. Mà vì nó từ chối tao.
Tao biết điều đó nghe ngu. Nhưng nó thật.
Có những thứ mình muốn không phải vì nó hay, mà vì nó không cho mình vào.
Tao nộp lần ba. Lần này tao không hồi hộp. Tao nộp như một thói quen. Như kiểu thử lại cho biết.
Không được gọi phỏng vấn.
Thậm chí không có email từ chối. Im lặng.
Tao ngồi nhìn màn hình. Cười. Không phải cười vui. Cười vì thấy mình giống con chó cứ chạy theo cái xe mà không biết chạy theo để làm gì. Bắt được thì sao? Cắn bánh xe à?
---
Lần thứ tư.
Tao ba mươi mốt. Đã có vợ. Con nhỏ sắp biết đi.
Công ty đó đăng tuyển vị trí senior. Đúng ngành tao. Đúng kinh nghiệm tao.
Vợ tao thấy tao mở trang tuyển dụng, hỏi: "Lại chỗ đó hả?"
Tao gật.
Vợ tao không nói gì thêm. Nhưng cái nhìn đó, tao hiểu. Nó không phải nhìn phán xét. Nó là nhìn thương. Kiểu nhìn người ta dành cho ai đó cứ đâm đầu vào tường mà không chịu đi cửa khác.
Tao nộp.
Được phỏng vấn. Hai vòng. Vòng một qua. Vòng hai, tao gặp giám đốc bộ phận. Nói chuyện gần một tiếng. Ổng hỏi tao tại sao muốn vào đây. Tao nói thật: "Tôi đã nộp ba lần trước. Đều bị từ chối."
Ổng nhìn tao. Im một lúc. Rồi hỏi: "Vậy lần này khác gì?"
Tao không biết trả lời sao. Ngồi im mấy giây. Rồi nói: "Tôi không biết. Có khi không khác gì cả. Nhưng tôi vẫn muốn thử."
---
Hai tuần sau. Email.
"Chúng tôi rất tiếc..."
Tao đọc dòng đầu, đóng lại.
Lần này tao không cười. Không buồn. Không tức.
Tao ngồi yên. Nhìn ra cửa sổ. Con tao đang tập đi ở phòng khách, ngã, đứng lên, ngã, đứng lên.
Nó không biết nó đang thất bại. Nó cũng không biết nó đang thành công. Nó chỉ đang đi.
Tao nhìn nó. Rồi nhìn lại mình.
Bốn lần. Bốn lần nộp vào một chỗ. Mỗi lần tao nghĩ mình đã khác. Mỗi lần tao nghĩ vấn đề nằm ở mình, ở CV, ở kinh nghiệm, ở cách trả lời.
Nhưng có khi vấn đề không nằm ở đâu cả.
Có khi nó chỉ là: không phải.
Không phải tao dở. Không phải họ sai. Chỉ là không phải.
Và cái khó nhất không phải là bị từ chối.
Cái khó nhất là chấp nhận rằng mình đã làm đúng, đã cố gắng đủ, mà vẫn không được.
Vì nếu mình sai, mình còn sửa được.
Nếu mình đúng mà vẫn không được, thì sửa cái gì?
---
Tao không nộp lần thứ năm.
Không phải vì bỏ cuộc. Không phải vì hết muốn.
Chỉ là tao nhìn con tao ngã rồi đứng lên, và tao hiểu một điều.
Nó không chọn chỗ nào để đi tới. Nó chỉ đi.
Còn tao, bốn năm qua, tao không đi. Tao cứ đứng trước một cánh cửa, gõ hoài.