Tao có bạn bè đầy ra mà vẫn muốn khóc
I Have Plenty of Friends and Still Want to Cry
Tao có một cái group chat mười bảy người.
Group từ hồi đại học. Ai cũng quen nhau cả chục năm. Sinh nhật ai thì chúc. Ai đẻ thì gửi hoa. Ai chia tay thì nhắn riêng hỏi thăm.
Nhìn từ ngoài thì tao là đứa đông bạn.
Nhưng tối qua tao ngồi một mình trong bếp, hai giờ sáng, và tao nhận ra một chuyện. Tao không biết gọi cho ai.
Không phải không có ai để gọi. Mà là tao không biết gọi rồi nói gì.
---
Hồi hai mươi hai tuổi, tao nghĩ cô đơn là không có người bên cạnh.
Nên tao đi nhậu. Đi chơi. Đi hội nhóm. Đi tình nguyện. Đi hẹn hò. Đi bất cứ đâu có người.
Tao sợ ở một mình. Sợ phòng trọ im lặng. Sợ tối thứ bảy không có kế hoạch.
Nên tao lấp. Lấp bằng người. Lấp bằng tiếng ồn. Lấp bằng những cuộc nói chuyện kéo dài tới khuya mà sáng hôm sau tao không nhớ nội dung.
Nó có tác dụng. Một thời gian.
---
Năm hai mươi lăm, tao có người yêu.
Nó tốt. Thật sự tốt. Loại người mà ai gặp cũng nói tao may mắn.
Tao cũng nghĩ vậy. Một thời gian.
Rồi tao bắt đầu thấy lạ. Nằm cạnh nó mà tao vẫn thấy thiếu. Nó ôm tao mà tao vẫn thấy xa. Nó hỏi "em nghĩ gì" mà tao không trả lời được, vì tao cũng không biết mình đang nghĩ gì.
Tao đổ lỗi cho mối quan hệ. Chắc là không hợp. Chắc là sai người.
Tao chia tay.
Rồi tao yêu người khác. Rồi lại thấy thiếu. Rồi lại chia tay.
Ba lần.
---
Năm hai mươi bảy, tao bắt đầu nghi ngờ.
Không phải nghi ngờ người khác. Mà nghi ngờ chính tao.
Tao có một nhóm bạn tốt. Tao có đồng nghiệp quý. Tao có gia đình bình thường. Tao có tất cả những thứ mà người ta nói sẽ giúp mình không cô đơn.
Mà tao vẫn cô đơn.
Cái cô đơn nó không nằm ở chỗ thiếu người. Nó nằm ở chỗ tao ngồi giữa đám đông mà vẫn thấy mình đang đứng ngoài kính nhìn vào.
---
Tao bắt đầu để ý.
Mỗi lần ai hỏi "mày có ổn không", tao đều nói ổn. Không phải vì tao muốn giấu. Mà vì tao thật sự không biết mình không ổn ở chỗ nào.
Nó không phải buồn. Buồn thì tao biết. Buồn thì khóc xong hết.
Cái này khác. Nó là một khoảng trống mà tao không đặt tên được. Nó ở đó từ lâu lắm rồi. Có thể từ trước khi tao biết nó tồn tại.
Tao lấp nó bằng người. Bằng tình yêu. Bằng công việc. Bằng rượu. Bằng Netflix tới bốn giờ sáng.
Mà nó không đầy.
---
Tháng trước tao đi đám cưới thằng Hùng.
Thằng Hùng là bạn thân nhất của tao. Biết nhau từ năm nhất đại học. Loại bạn mà tao nghĩ sẽ không bao giờ mất.
Đám cưới vui. Tao uống. Tao cười. Tao phát biểu. Mọi người vỗ tay.
Rồi tao lái xe về. Một mình.
Trên đường về, tao không bật nhạc. Tao cũng không nghĩ gì. Tao chỉ lái.
Về tới nhà, tao ngồi trong xe mười lăm phút. Không vào. Không làm gì. Chỉ ngồi.
Rồi tao khóc.
Không phải vì thằng Hùng lấy vợ. Tao mừng cho nó thật.
Tao khóc vì tao nhận ra, lúc tao vui nhất trong ngày, là lúc tao phát biểu trước đám đông. Lúc tao được nhìn. Được nghe. Được tồn tại trong mắt người khác.
Còn khi không có ai nhìn, tao không biết mình là ai.
---
Tao hai mươi chín tuổi.
Tao bắt đầu hiểu một chuyện mà tao ước mình hiểu sớm hơn.
Cái cô đơn của tao, nó không phải vì thiếu người. Nó là vì tao chưa bao giờ thật sự ở cùng chính mình.
Tao sợ im lặng vì trong im lặng, cái khoảng trống nó hiện ra. Tao sợ ở một mình vì ở một mình, tao phải đối mặt với câu hỏi mà tao chạy cả đời: mày là ai khi không có ai nhìn?
Tao không biết.
Mười bảy người trong group chat. Ba mối tình. Cả trăm buổi nhậu.
Mà câu hỏi đó vẫn nằm đó.
---
Tối qua, hai giờ sáng, tao ngồi trong bếp.
Tao không bật đèn. Không mở điện thoại. Không lấp gì hết.
Tao chỉ ngồi.
Lần đầu tiên, tao không chạy.
Nó đau. Cái im lặng nó đau hơn tao tưởng. Nó không phải tiếng ồn bên ngoài tắt đi. Nó là tất cả những tiếng mà tao nhét vào đầu bao nhiêu năm, giờ trồi lên.
Nhưng tao ngồi.
Tao không biết ngồi bao lâu. Có thể ba mươi phút. Có thể hai tiếng.
Khi tao đứng dậy, cái khoảng trống vẫn ở đó. Nó không mất. Chắc nó sẽ không bao giờ mất.
Nhưng lần đầu tiên, tao nhìn nó mà không sợ.
Tao không biết đó có phải là tiến bộ không.
Tao chỉ biết, đó là lần đầu tiên tao thật sự ở cùng mình.
Nước mắt mà con đã khóc trong vòng luân hồi nhiều hơn nước bốn biển.
The tears you have shed in this long journey of rebirth are more than the water in the four great oceans.
— Đức Phật, Tương Ưng Bộ Kinh (Samyutta Nikaya)
Diễn giải
Interpretation
Đức Phật nói nước mắt mày khóc trong vòng luân hồi nhiều hơn nước bốn biển. Nghe thì xa. Nhưng nghĩ lại thì gần. Mày khóc vì thiếu người. Rồi có người, vẫn khóc. Khóc vì sai người. Rồi đúng người, vẫn khóc. Khóc vì cô đơn. Rồi đông đúc, vẫn khóc. Bao nhiêu đời, bao nhiêu kiếp, bao nhiêu mối quan hệ, bao nhiêu đêm lấp đầy bằng tiếng ồn. Nước mắt vẫn chảy. Vì mày chưa bao giờ ngồi xuống hỏi nó chảy từ đâu. Ông Phật không nói để mày sợ. Ổng nói để mày thấy: mày đã chạy lâu lắm rồi. Cái vòng này, mày lặp hoài. Kiếp này người yêu, kiếp sau bạn bè, kiếp sau nữa sự nghiệp. Lấp hoài mà không đầy. Có thể bước đầu tiên không phải là tìm thêm người. Mà là ngồi xuống. Trong bếp. Hai giờ sáng. Không đèn. Không điện thoại. Và lần đầu tiên, không chạy.
The Buddha said the tears you've shed across the cycle of rebirth are greater than the water in four oceans. Sounds distant. But think again. You cried because you lacked people. Then you had people, and still cried. Cried because it was the wrong person. Then the right person, still cried. Cried from loneliness. Then surrounded by crowds, still cried. How many lifetimes, how many relationships, how many nights filled with noise. The tears still flow. Because you never sat down to ask where they come from. The Buddha didn't say this to scare you. He said it so you could see: you've been running for a very long time. This loop, you keep repeating it. This life it's a lover, next life it's friends, the life after that it's career. Filling endlessly, never full. Maybe the first step isn't finding more people. Maybe it's sitting down. In the kitchen. Two in the morning. No lights. No phone. And for the first time, not running.