Tao viết mười hai tin nhắn rồi xóa hết
I Typed Twelve Messages Then Deleted Them All
Tao với nó chơi với nhau từ năm nhất đại học.
Cùng trọ. Cùng ăn mì gói. Cùng đi phỏng vấn mà run. Cùng thất nghiệp ba tháng, nằm nhà chơi game tới sáng rồi tự hứa mai sẽ cố.
Nó là đứa duy nhất tao gọi lúc ba giờ sáng mà không cần lý do.
Rồi mọi thứ bắt đầu lệch.
Tao vào được công ty trước. Nó vẫn đang chờ. Tao không nói gì, nhưng nó biết. Mỗi lần tao kể chuyện công ty, nó cười mà mắt không cười.
Tao tự nhủ, kệ, nó đang stress thôi.
Ba tháng sau nó cũng có việc. Tưởng ổn. Nhưng không.
Nó bắt đầu hay nói mỉa. Kiểu nhẹ thôi, nhưng tao nghe được.
"Mày giờ bận lắm rồi, ai dám rủ."
"Ờ, mày lương cao, mày hiểu gì chuyện tao."
Tao biết nó không cố ý. Hoặc có thể có. Tao không chắc.
Nhưng tao bắt đầu giải thích.
Giải thích là tao không thay đổi. Giải thích là tao vẫn coi nó là bạn. Giải thích là tao không cố khoe. Giải thích là tao vẫn nhớ hồi hai đứa ăn cơm bụi mười lăm nghìn.
Mỗi lần nó nói một câu mỉa, tao viết một đoạn dài.
Tin nhắn đầu tiên: "Ê, tao thấy dạo này mày hay nói kiểu đó, tao hơi buồn. Mình nói chuyện đi."
Nó không trả lời.
Tin nhắn thứ hai: "Tao biết mày đang áp lực. Tao không phán xét gì mày đâu. Mình vẫn là bạn mà."
Đọc rồi. Không rep.
Tin nhắn thứ ba, thứ tư, thứ năm. Mỗi cái dài hơn cái trước. Tao giải thích đủ thứ. Giải thích cả những thứ nó không hỏi. Giải thích cả những thứ tao không cần giải thích.
Tao như đang viết một bản biện hộ cho tình bạn.
Mà nó thì không đọc nữa.
Tao tức. Tức vì tao đã cố nhiều như vậy mà nó không thèm nghe. Tức vì tao phải là đứa chạy theo. Tức vì tao thấy mình như đang xin.
Rồi một tối, tao ngồi soạn tin nhắn thứ mười hai.
Dài lắm. Dài hơn mọi lần. Tao kể hết. Từ hồi năm nhất đến giờ. Từ bữa nó bệnh tao nấu cháo. Từ lần tao thất tình nó ngồi nghe tao khóc. Tao viết như đang viết di chúc cho một tình bạn.
Viết xong, tao đọc lại.
Rồi tao xóa.
Không phải vì tao hết tức. Vẫn tức.
Không phải vì tao hiểu nó. Tao không hiểu.
Không phải vì tao tha thứ. Chưa.
Tao xóa vì tao mệt.
Mệt kiểu không phải thiếu ngủ. Mệt kiểu nhận ra mình đã nói mười một lần mà không có gì thay đổi, thì lần thứ mười hai cũng sẽ không thay đổi gì.
Mệt kiểu hiểu rằng có những thứ, nói thêm chỉ làm nó vỡ nhanh hơn.
Tao đặt điện thoại xuống. Nằm nhìn trần nhà.
Lạ lắm. Cái khoảnh khắc tao xóa tin nhắn, tao không thấy nhẹ. Tao thấy trống.
Như vừa bỏ đi một thứ mà tao ôm lâu quá, tay còn in dấu mà không còn gì để giữ.
Mấy ngày sau tao không nhắn nó. Nó cũng không nhắn tao.
Một tuần.
Hai tuần.
Một tháng.
Tao thỉnh thoảng mở chat lên. Dòng cuối cùng là tin nhắn của tao từ lâu lắm rồi. Nó không trả lời.
Tao không xóa đoạn chat. Cũng không nhắn thêm.
Bạn bè chung hỏi: "Hai đứa mày sao rồi?"
Tao nói: "Bình thường."
Mà bình thường là gì? Là không gặp, không nói, không ghét, không thương. Là hai đứa từng ngủ chung phòng mười hai mét vuông giờ sống cùng thành phố mà không biết đường nào dẫn tới nhà nhau.
Có hôm tao đi ngang quán cơm bụi hồi xưa. Quán vẫn còn. Bà chủ già hơn. Tao ngồi ăn một mình.
Tao nghĩ tới nó. Không giận. Không nhớ. Chỉ nghĩ.
Rồi tao trả tiền, đi về.
Tao không biết tao đã buông hay chưa. Có khi buông không phải là một khoảnh khắc. Không phải cái ngày tao xóa tin nhắn. Không phải cái tối tao nằm nhìn trần nhà.
Có khi buông là cả một đoạn dài. Mà mình đang đi ở giữa. Chưa tới. Chưa hết.
Chỉ là không quay lại nữa thôi.
多言數窮，不如守中
Đa ngôn sổ cùng, bất như thủ trung
Nói nhiều thì cùng kiệt, chẳng bằng giữ sự trung.
Many words exhaust themselves — better to hold to the center.
— Lão Tử, Đạo Đức Kinh, Chương 5
Diễn giải
Interpretation
Lão Tử nói, nói nhiều thì cùng kiệt, chẳng bằng giữ lấy sự trống không ở giữa. Nghe cao siêu, nhưng nó đơn giản lắm. Mày đã bao giờ giải thích một chuyện mà càng giải thích càng rối chưa? Càng nói càng xa. Càng cố càng mệt. Như cầm cát trong tay, nắm chặt thì nó chảy hết. Mười một tin nhắn. Mỗi cái là một lần cố nắm. Mỗi cái là một lần cát chảy thêm. Cái tin thứ mười hai không được gửi đi. Không phải vì nó thừa. Mà vì đến lúc đó, tay đã mỏi. Giữ lấy sự trống không ở giữa. Nghe như không làm gì. Nhưng thực ra, nó là thứ khó nhất. Vì im lặng không phải là không có gì muốn nói. Im lặng là có cả ngàn thứ muốn nói, mà chọn không nói. Không phải vì cao thượng. Không phải vì hiểu đạo. Chỉ vì đã nói đủ rồi.
Lao Tzu said, too many words lead to exhaustion. Better to hold to the emptiness in the center. Sounds lofty, but it's simple. Have you ever tried explaining something and the more you explained, the more tangled it got? The more you say, the further apart you drift. The harder you grip, the more sand slips through. Eleven messages. Each one a tighter grip. Each one more sand lost. The twelfth message was never sent. Not because it was unnecessary. But because by then, the hands were tired. Hold to the emptiness in the center. Sounds like doing nothing. But it might be the hardest thing there is. Because silence isn't having nothing to say. Silence is having a thousand things to say and choosing not to. Not out of nobility. Not out of wisdom. Just because enough has been said.