Tao xóa tin nhắn của nó lúc bốn giờ sáng
I Deleted Her Messages at Four in the Morning
Tao quen nó năm hai mươi ba tuổi.
Hồi đó tao làm ở một quán cà phê nhỏ gần trường. Nó hay đến ngồi góc trong, gọi đen đá, mở laptop ra rồi không gõ gì. Cứ ngồi nhìn ra cửa kính.
Tao để ý nó mấy tuần trước khi nói chuyện lần đầu. Hôm đó trời mưa to, quán vắng, tao mang nước ra rồi hỏi một câu bâng quơ. Nó cười. Nụ cười đó, tao nhớ đến bây giờ.
Mấy tháng đầu, mọi thứ nhẹ lắm.
Tao nhắn nó buổi sáng. Nó nhắn lại buổi tối. Không ai đòi hỏi gì. Không ai hứa gì. Tao kể chuyện công việc. Nó kể chuyện gia đình. Có hôm tao buồn, nó không hỏi tại sao, chỉ gửi một bài hát. Tao nghe xong thấy đỡ hơn.
Tao không biết lúc nào mình bắt đầu yêu nó.
Có lẽ là hôm tao bị sốt, nó chạy qua mang cháo. Đứng trước cửa phòng trọ tao, tóc còn ướt vì mưa. Nó nói: "Ăn đi rồi ngủ." Rồi đi về. Không vào. Không ở lại. Tao ngồi ăn cháo một mình mà muốn khóc.
Hoặc có lẽ sớm hơn. Hôm nó kể ba nó bệnh, giọng nó bình thường lắm, nhưng tay nó bóp chặt ly cà phê đến trắng đốt ngón. Tao nhìn bàn tay đó mà hiểu. Nó không cần ai cứu. Nó chỉ cần ai ngồi đó.
Tao ngồi đó.
Sáu tháng. Rồi một năm. Rồi gần hai năm.
Không ai nói yêu. Không ai nói không yêu. Cứ ở giữa, cứ lơ lửng. Tao sợ nói ra thì mất. Nó cũng sợ. Tao đoán vậy.
Nhưng cái gì lơ lửng thì rồi cũng rơi.
Nó bắt đầu xa dần. Không phải kiểu giận, không phải kiểu chán. Chỉ là xa. Tin nhắn thưa đi. Cuộc gọi ngắn lại. Có hôm tao nhắn, nó đọc rồi không trả lời. Hôm sau nó nói: "Sorry, hôm qua bận." Tao biết nó không bận. Nhưng tao không hỏi.
Tao bắt đầu giữ.
Giữ bằng cách nhắn nhiều hơn. Giữ bằng cách hỏi thăm ba nó. Giữ bằng cách rủ đi ăn, đi xem phim, đi bất cứ đâu. Nó đi theo, nhưng mắt nó không còn ở đó nữa. Nó ngồi cạnh tao mà ở rất xa.
Tao biết. Nhưng tao giả vờ không biết.
Có đêm tao nằm đọc lại tin nhắn cũ. Từ hồi mới quen. Hồi nó gửi ảnh bầu trời lúc sáu giờ chiều. Hồi tao kể chuyện cười ngu mà nó cười thật. Hồi nó viết: "Hôm nay vui vì có mày."
Tao đọc đi đọc lại. Như thể đọc nhiều thì nó sẽ quay lại thành người đó.
Nhưng nó không quay lại.
Cuối cùng nó nói thẳng. Một buổi chiều, ngồi ở đúng cái quán cà phê hồi đầu. Nó nói: "Tao quý mày lắm. Nhưng tao không biết mình muốn gì nữa."
Tao hỏi: "Là sao?"
Nó im một lúc. Rồi nói: "Tao mệt. Không phải vì mày. Tao mệt vì tao."
Tao ngồi đó. Không giận. Không khóc. Chỉ thấy cái gì đó trong ngực, nặng lắm, như nuốt phải một cục đá.
Tao nói: "Ừ."
Chỉ vậy thôi.
Rồi tao về. Nằm trên giường. Mở điện thoại ra. Đọc lại hết. Từ tin nhắn đầu tiên đến tin nhắn cuối cùng. Gần hai năm. Mấy ngàn tin. Mấy trăm bức ảnh. Mấy chục cuộc gọi nhỡ lúc nửa đêm vì nhớ nhau.
Tao đọc hết.
Rồi tao xóa.
Không phải vì giận. Không phải vì muốn quên. Tao xóa vì tao biết, nếu để đó, tao sẽ đọc lại. Đêm nào cũng đọc. Rồi tao sẽ nhắn. Rồi nó sẽ trả lời vì nó tội tao. Rồi tao sẽ hy vọng. Rồi nó sẽ lại xa. Rồi tao sẽ lại giữ.
Vòng lặp đó, tao nhìn thấy rõ lắm.
Tao xóa lúc bốn giờ sáng. Ngoài trời còn tối. Tay tao run. Bấm "xóa tất cả" rồi điện thoại hỏi "bạn có chắc không". Tao bấm "có".
Màn hình trống.
Tao nằm nhìn trần nhà. Không khóc. Không nhẹ hơn. Chỉ thấy trống.
Mấy tháng sau, tao gặp lại nó. Tình cờ, ở siêu thị. Nó đi với một người con gái khác. Không phải người yêu, có lẽ chỉ là bạn. Nhưng tao nhìn nó cười với người đó mà thấy quen. Nụ cười đó. Cái nụ cười hồi ở quán cà phê.
Tao đứng ở quầy rau, cầm bó hành, nhìn nó đi qua.
Nó không thấy tao.
Tao cũng không gọi.
Tao về nhà. Nấu cơm. Ăn một mình. Rửa chén. Lau bàn. Ngồi xuống.
Im lặng.
Không đau như hồi đó nữa. Nhưng vẫn có gì đó. Như một vết sẹo cũ, trời trở gió thì hơi nhói. Không chết được. Nhưng nhắc tao là nó từng ở đó.
Tao hai mươi bảy tuổi rồi.
Đôi khi tao tự hỏi, nếu hồi đó tao nói yêu sớm hơn, mọi thứ có khác không. Nếu tao không giữ, không bám, không đọc lại tin nhắn mỗi đêm, thì tao với nó có còn là bạn không.
Tao không biết.
Chỉ biết là hai con cá mắc cạn, liếm nước miếng cho nhau, rồi cũng đến lúc nước dâng lên. Mỗi con bơi một hướng. Quên nhau giữa sông hồ rộng lớn.
Quên. Không phải vì hết thương. Mà vì thương kiểu đó, giữ kiểu đó, cả hai đều không thở được.
Bốn giờ sáng hôm đó, tao không xóa nó. Tao xóa cái phần trong tao cứ đòi giữ bằng mọi giá.
Đến giờ, thỉnh thoảng trời trở gió, tao vẫn nhớ. Nhưng tao không mở điện thoại ra nữa.
Tao để nó đi. Và tao cũng đi.
相濡以沫，不如相忘於江湖
Tương nhu dĩ mạt, bất như tương vong ư giang hồ
Hai con cá cạn nước phun bọt cho nhau, chi bằng quên nhau giữa sông hồ.
Fish out of water moisten each other with spit — better to forget each other in the rivers and lakes.
— Trang Tử, Nam Hoa Kinh, Đại Tông Sư (Thiên 6)
Diễn giải
Interpretation
Trang Tử kể chuyện hai con cá mắc cạn trên bờ. Nước cạn, chúng liếm nước miếng cho nhau để sống. Nghe thì đẹp. Nghe thì thương. Nhưng Trang Tử nói, thà quên nhau giữa sông hồ rộng lớn. Nghe lần đầu thì thấy lạnh. Sao lại quên? Sao lại bỏ nhau? Nhưng nghĩ kỹ thì hiểu. Hai con cá liếm nước miếng cho nhau, không phải vì yêu. Mà vì cả hai đều sắp chết. Cái ướt trên mang kia không phải tình. Là sinh tồn. Là bám víu. Yêu mà phải liếm vết thương cho nhau mỗi ngày, yêu mà cả hai đều ngộp, đều mệt, đều không thở nổi, thì cái đó không phải yêu nữa. Là hai người đuối nước ôm nhau chìm. Buông không phải hết thương. Buông là để cả hai được bơi. Được thở. Được sống đúng nghĩa, không phải sống vì sợ mất nhau. Nước dâng lên rồi. Mỗi con một hướng. Quên nhau. Nhưng cái quên đó, có khi lại là cách thương nhau tử tế nhất.
Zhuangzi told a story about two fish stranded on dry land. The water had receded and they kept each other alive by moistening each other with their saliva. Sounds beautiful. Sounds loving. But Zhuangzi said, better to forget each other in the vast rivers and lakes. First time you hear it, it sounds cold. Why forget? Why abandon each other? But think deeper. Two fish licking moisture onto each other's gills. That's not love. That's survival. That's clinging. The wetness on those gills isn't affection. It's desperation. When love means tending each other's wounds every single day, when both people are gasping, exhausted, unable to breathe, that's not love anymore. That's two drowning people pulling each other under. Letting go doesn't mean the love is gone. Letting go means both get to swim. To breathe. To actually live, not just survive out of fear of losing each other. The water rises. Each fish swims its own way. They forget each other. But that forgetting might be the most honest way to love.