Ba năm và tao không có gì để kể

Tao bắt đầu cái startup đó năm hai mươi sáu tuổi.

Không phải vì tao có ý tưởng thiên tài. Không phải vì tao thấy cơ hội thị trường hay gì đó nghe sang. Chỉ vì tao ghét sếp cũ. Ghét cái cảm giác ngồi họp mà biết mình không được quyết định gì. Ghét nhìn đồng hồ lúc ba giờ chiều và biết còn hai tiếng nữa mới được về.

Tao nghỉ việc. Gom hết tiền tiết kiệm. Rủ thêm một đứa bạn cùng làm.

Năm đầu tiên, tao hào hứng đến mức mất ngủ vì vui, không phải vì lo. Tao làm việc mười sáu tiếng một ngày và không thấy mệt. Tao kể cho mọi người nghe. Ba mẹ lo lắng, tao bảo ba mẹ không hiểu. Bạn bè hỏi thăm, tao nói đang tốt, đang tiến triển, sắp có khách hàng lớn.

Năm thứ hai, tao vẫn nói đang tốt.

Nhưng tiền trong tài khoản bắt đầu mỏng. Khách hàng có, nhưng không đủ. Tao bắt đầu vay. Vay ba. Vay bạn. Vay với lý do nghe rất hợp lý, rất có kế hoạch, rất sắp xong.

Năm thứ ba, đứa bạn cùng làm nói chuyện với tao.

Nó không to tiếng. Không trách móc. Nó chỉ ngồi xuống và nói: "Tao nghĩ mình nên dừng lại."

Tao ngồi im. Tao biết nó đúng. Nhưng tao không nói gì.

Một tháng sau, tụi tao đóng cửa.

Cái cảm giác đó không phải đau như tao tưởng. Không phải khóc, không phải tức. Chỉ là trống. Như căn phòng sau khi dọn hết đồ đạc. Còn đó bốn bức tường, còn đó mấy vết trên sàn, nhưng không còn gì để nhìn vào.

Tao gọi điện cho ba. Ba hỏi giờ tính sao. Tao nói chưa biết. Ba im lặng một lúc rồi bảo về nhà ăn cơm.

Tao không về. Tao không biết tại sao.

Mấy tuần sau đó tao sống kiểu lạ lắm. Sáng dậy không biết phải làm gì. Mở laptop rồi đóng lại. Đi ra ngoài rồi đi vào. Bạn bè hỏi thăm, tao trả lời ngắn. Không phải vì tao không muốn nói, mà vì tao không biết nói cái gì.

Nói rằng tao thất bại? Tao biết rồi. Mọi người cũng biết rồi.

Nói rằng tao học được nhiều? Tao chưa sẵn sàng nói câu đó. Nghe giả tạo quá.

Cái thứ tao không ngờ tới là mình lại ngồi nghĩ về mấy thứ nhỏ nhặt. Không phải tiền mất, không phải thời gian mất. Mà là mấy buổi chiều tao ngồi trong quán cà phê tự nhủ sắp xong rồi, sắp được rồi. Mấy lần tao nói với ba mẹ đừng lo, con ổn. Mấy lần tao tự thuyết phục bản thân rằng cái khó khăn này chỉ là tạm thời.

Tao đã tin vào những thứ đó thật. Không phải tao nói dối. Tao thật sự tin.

Và đó mới là thứ khó nuốt.

Không phải tao sai chiến lược. Không phải tao lười. Không phải tao thiếu cố gắng. Mà là tao đã nhìn mọi thứ theo cách tao muốn thấy, không phải theo cách chúng thật sự đang diễn ra.

Khách hàng phản hồi chậm, tao bảo họ đang bận. Doanh thu không tăng, tao bảo cần thêm thời gian. Đứa bạn im lặng nhiều hơn, tao bảo nó đang mệt.

Tao không ngu. Tao chỉ không muốn thấy.

Và cái không muốn thấy đó kéo dài ba năm.

Bây giờ tao đi làm lại cho người khác. Lương tháng, họp hành, sếp. Mấy thứ tao từng ghét. Tao ngồi trong cuộc họp, nhìn đồng hồ lúc ba giờ chiều, và lần này tao không thấy ghét.

Tao chỉ ngồi đó. Và nghĩ.

Không phải về startup. Không phải về ba năm đó. Chỉ là ngồi nghĩ về cái khoảng cách giữa thứ tao thấy và thứ đang xảy ra.

Khoảng cách đó bao giờ cũng ở đó.

Tao chỉ chưa biết cách nhìn vào nó.