Con đường trước nhà đổi tên ba lần

Con đường trước nhà tôi đổi tên ba lần.

Lần đầu tôi còn nhỏ. Không nhớ tên cũ. Chỉ nhớ ông ngoại nói, hồi trước nó tên khác. Rồi ổng chỉ cái bảng mới sơn, nói, bây giờ nó tên này.

Tôi hỏi, sao phải đổi?

Ổng nói, người ta muốn đổi thì đổi.

Lần thứ hai, tôi hai mươi mấy tuổi. Đang đi làm. Một bữa đi ngang thấy bảng tên đường khác. Không ai báo trước. Không ai hỏi mấy nhà ở đây có đồng ý không. Sáng ra, tên mới.

Tôi về nhà nói với vợ, đường mình đổi tên rồi.

Vợ tôi nói, ừ, rồi sao?

Tôi nói, không sao. Chỉ nói vậy thôi.

Nhưng tối đó tôi nằm nghĩ. Cái đường vẫn vậy. Cái ổ gà chỗ đầu hẻm vẫn còn. Mấy gốc cây bàng vẫn đứng. Chỉ cái bảng là khác. Mà tự nhiên tôi thấy lạ. Như đang ở nhà người ta.

...

Lần thứ ba, tôi sáu mươi hai tuổi.

Lần này tôi không thấy lạ nữa. Tôi đi ngang cái bảng mới, đọc, gật đầu, đi tiếp.

Vợ tôi mất rồi. Con trai ở Sài Gòn. Con gái lấy chồng Bình Dương. Nhà còn mình tôi với con chó già.

Cái đường vẫn vậy. Ổ gà chỗ đầu hẻm lấp rồi, giờ có ổ gà mới chỗ khác. Mấy gốc bàng bị chặt, trồng cây khác tôi không biết tên.

Tôi ngồi trước hiên, nhìn ra.

Con đường giống mà không giống.

Tôi cũng vậy.

...

Hồi trẻ, tôi sợ thay đổi.

Sợ đủ thứ. Sợ mất việc. Sợ vợ bỏ. Sợ con hư. Sợ già. Sợ bệnh. Sợ chết.

Mà rồi mấy thứ đó, cái nào tới thì tới.

Tôi không mất việc, nhưng công ty giải thể. Tôi xin chỗ khác, làm tới nghỉ hưu.

Vợ tôi không bỏ. Bà ấy ở với tôi bốn mươi năm. Rồi bà ấy bệnh. Rồi bà ấy đi.

Con không hư. Nhưng con cũng không sống kiểu tôi muốn. Con có đời con.

Tôi già thiệt. Bệnh thiệt. Nhưng chưa chết.

Mấy thứ tôi sợ, khi nó tới, nó không giống cái tôi tưởng tượng. Không có cái gì tới đúng kiểu mình sợ. Nó tới kiểu khác. Lúc nào cũng kiểu khác.

...

Tôi nhớ hồi vợ tôi mới mất.

Tháng đầu, tôi không khóc. Bận lo đám, lo giấy tờ, lo tiếp khách. Mấy đứa con về, rồi đi. Mấy người quen tới thăm, rồi thôi.

Tháng thứ hai, tôi bắt đầu nấu cơm một mình.

Cái bếp vẫn vậy. Cái nồi vẫn vậy. Gạo vẫn vậy. Mà cơm nấu ra, ăn không giống.

Tôi ngồi ăn, nhìn cái ghế đối diện trống.

Không ai nói gì. Không ai chê mặn chê nhạt. Không ai kêu bớt ăn mỡ.

Tôi ăn xong, rửa chén, lau bàn.

Rồi tôi đứng trong bếp, không biết làm gì tiếp.

Hồi bà còn sống, tôi biết. Ăn xong thì pha trà. Bà uống trà, tôi coi tivi. Bà nói chuyện, tôi nghe. Có khi không nghe, nhưng có tiếng.

Giờ không có tiếng.

Cái nhà vẫn vậy. Mà khác.

...

Tháng thứ sáu, tôi bắt đầu đi bộ buổi sáng.

Không ai bảo. Không ai khuyên. Tôi chỉ thấy nằm trong nhà hoài thì mốc.

Tôi đi ra con đường trước nhà. Cái đường mới đổi tên. Tôi đi dọc theo nó, tới chợ, mua ổ bánh mì, đi về.

Hôm sau đi nữa. Hôm sau nữa.

Rồi tôi bắt đầu đi xa hơn. Qua mấy con đường tôi chưa từng đi, dù ở đây mấy chục năm.

Hóa ra có cái công viên nhỏ sau mấy dãy nhà. Có mấy ông bà già ngồi tập thể dục. Có cái quán cà phê bán bốn ngàn một ly.

Tôi ngồi đó, uống cà phê, nhìn người ta đi qua.

Không nghĩ gì. Chỉ ngồi.

...

Con trai gọi điện, hỏi ba có khỏe không.

Tôi nói khỏe.

Nó hỏi, ba có cần con về không?

Tôi nói không. Con lo việc con đi.

Nó im một lúc. Rồi nói, ba thay đổi rồi nghen.

Tôi hỏi, thay đổi gì?

Nó nói, hồi trước ba hay kêu con về. Giờ ba không kêu nữa.

Tôi không biết nói gì. Tôi không cố thay đổi. Tôi chỉ sống tiếp.

Mà sống tiếp, hóa ra, là thay đổi.

...

Tôi bảy mươi tuổi.

Con đường trước nhà, tôi không nhớ hết mấy cái tên cũ nữa. Chỉ nhớ nó là con đường trước nhà.

Cái nhà cũng sửa mấy lần. Thay mái, thay cửa, xây thêm phòng rồi lại đập bớt. Cái nhà hồi ông ngoại để lại, giờ còn cái nền là giống.

Mà có khi cái nền cũng đổ lại rồi, tôi không nhớ.

Tôi ngồi trước hiên, uống trà.

Con chó già nằm dưới chân.

Gió thổi qua. Lá rụng.

Tôi nhặt cái lá, nhìn.

Hồi nãy nó còn trên cây. Giờ nó trong tay tôi.

Mai nó sẽ khô. Mốt nó sẽ mục.

Tôi cũng vậy thôi.

Mà biết vậy rồi, tôi không buồn.

Chỉ thấy nhẹ.

...

Mấy đứa trẻ trong xóm chạy ngang, la hét.

Tôi nhìn, cười.

Hồi đó tôi cũng chạy vậy. Cũng la vậy. Trên con đường này. Lúc nó còn tên khác.

Con đường đổi tên.

Tôi đổi tuổi.

Mấy đứa nhỏ đó, rồi cũng sẽ ngồi đây, nhìn mấy đứa nhỏ khác chạy.

Rồi cũng sẽ thấy nhẹ.

Hoặc không.

Ai biết được.