Sáng nay tôi ngồi uống trà một mình, không chờ ai
This morning I drank tea alone, waiting for no one
Hồi năm mươi tuổi, tôi bán cái quán.
Quán nhỏ thôi, bán cơm trưa cho dân văn phòng ở quận 3. Mười bảy năm. Từ lúc con gái tôi còn ngồi trên ghế cao gặm xương sườn, tới lúc nó ra trường đi làm công ty nước ngoài.
Mười bảy năm, sáng nào cũng dậy bốn giờ rưỡi. Đi chợ, nhặt rau, nấu nước dùng. Trưa bán. Chiều dọn. Tối nằm xuống thì lưng đau, mắt nhắm mà đầu vẫn tính tiền gạo, tiền thịt, tiền thuê mặt bằng.
Tôi không ghét cái quán. Nhưng tôi cũng không biết mình thương nó hay chỉ quen nó.
Có lần vợ tôi nói, hay mình nghỉ đi ông. Con nó lớn rồi. Mình già rồi.
Tôi nói, nghỉ rồi làm gì.
Bà ấy nhìn tôi. Không nói gì. Rồi đi rửa chén.
Câu đó, tôi nhớ mười năm.
Nghỉ rồi làm gì.
Tôi hỏi như thể nếu không làm gì thì mình không tồn tại. Như thể cái quán là bằng chứng duy nhất rằng tôi đang sống, đang có ích, đang là ai đó.
Năm mươi tuổi, tôi bán quán.
Không phải vì muốn. Mà vì bác sĩ nói cái đầu gối trái không chịu nổi nữa. Đứng nhiều quá. Mang nặng nhiều quá. Cơ thể nó đòi nghỉ trước tôi.
Tháng đầu tiên sau khi bán, tôi không biết làm gì.
Sáng dậy, ngồi. Nhìn ra cửa sổ. Thấy trời sáng rồi tối. Tối rồi sáng. Vợ tôi đi chợ, nấu cơm, gọi tôi ăn. Tôi ăn. Rồi ngồi.
Tôi thấy mình vô dụng.
Không phải ai nói tôi vô dụng. Con gái gọi điện mỗi tuần, nói ba nghỉ ngơi đi. Vợ tôi không phàn nàn. Hàng xóm thấy tôi cũng cười chào bình thường.
Nhưng bên trong, tôi thấy trống.
Cái trống đó, nó không phải buồn. Không phải cô đơn. Nó là cảm giác mình đứng giữa một căn phòng rộng mà không biết đi đâu. Bao nhiêu năm có lịch trình, có việc phải làm, có người chờ cơm. Giờ không có gì chờ. Và tôi không biết mình là ai khi không có gì để chờ.
Tháng thứ hai, vợ tôi mua cho tôi một bộ trà.
Không phải bộ đắt tiền. Mấy cái chén nhỏ, một cái ấm đất, một cái khay gỗ. Bà ấy để trên bàn, nói ông pha trà uống đi, ngồi không hoài cũng buồn.
Tôi pha. Lần đầu, nước quá nóng. Trà đắng nghét. Tôi đổ đi.
Lần thứ hai, bớt nóng hơn. Vẫn đắng, nhưng uống được.
Lần thứ ba, tôi bắt đầu chú ý. Nước bao nhiêu độ. Trà để bao lâu. Rót kiểu nào cho đều.
Không phải tôi đam mê trà. Tôi chỉ cần một cái gì đó để tay làm trong khi đầu trống.
Rồi một buổi sáng, tôi ngồi pha trà lúc năm giờ.
Trời chưa sáng hẳn. Ngoài cửa sổ, ánh đèn đường vàng nhạt. Không có tiếng xe. Không có tiếng ai gọi. Vợ tôi còn ngủ. Cả xóm còn ngủ.
Tôi rót trà ra chén. Hơi nước bốc lên. Tôi bưng chén lên, uống một ngụm.
Và lần đầu tiên trong mấy chục năm, tôi không nghĩ gì.
Không nghĩ tiền. Không nghĩ con. Không nghĩ ngày mai. Không nghĩ hôm qua.
Chỉ ngồi. Uống trà. Nghe tiếng đồng hồ trên tường.
Tôi không biết gọi cái đó là gì.
Hồi trẻ, tôi nghĩ bình yên là khi có đủ. Đủ tiền, đủ nhà, đủ con cái thành đạt. Tôi chạy cả đời để có đủ. Và khi có rồi, tôi vẫn không thấy bình yên. Vì lúc nào cũng sợ mất.
Hồi bán quán, tôi nghĩ bình yên là khi không phải làm gì. Nhưng không làm gì thì lại thấy trống.
Sáng đó, ngồi uống trà, tôi không nghĩ về bình yên. Tôi chỉ ngồi. Và cái ngồi đó, nó đủ.
Không cần thêm gì. Không cần bớt gì.
Tôi bắt đầu hiểu tại sao vợ tôi hay ngồi ngoài ban công buổi chiều, không làm gì, chỉ nhìn trời. Tôi từng hỏi bà ngồi đó làm gì, bà nói ngồi thôi. Tôi không hiểu. Giờ tôi hiểu.
Bà ấy không ngồi chờ gì. Bà ấy chỉ ngồi.
Bây giờ tôi năm mươi bốn.
Sáng nào cũng dậy năm giờ. Pha trà. Ngồi uống. Một mình.
Không phải vì cô đơn. Mà vì cái khoảng lặng đó, nó là của tôi. Không ai cho, không ai lấy được.
Con gái thỉnh thoảng về, thấy tôi ngồi uống trà, nó hỏi ba không buồn hả. Tôi nói không. Nó không tin lắm. Nó nghĩ người già ngồi một mình là buồn.
Nó chưa biết. Có một loại ngồi một mình mà không buồn. Chỉ là ngồi.
Vợ tôi bây giờ thỉnh thoảng dậy sớm, ngồi uống trà cùng. Hai người không nói gì. Ngồi. Uống. Nghe tiếng chim ngoài cửa sổ.
Mấy chục năm sống chung, nói đủ thứ rồi. Giờ không cần nói. Ngồi cạnh nhau là đủ.
Hôm qua con gái gọi điện, nói ba mẹ có muốn đi du lịch không, con đặt vé cho. Tôi nói thôi, ba ở nhà được rồi.
Nó nói ba lúc nào cũng vậy.
Tôi cười. Ừ, ba lúc nào cũng vậy.
Sáng nay tôi ngồi uống trà. Trời mưa nhẹ. Hơi nước bốc lên từ chén. Mùi trà lài.
Không chờ ai. Không đợi gì.
Chỉ ngồi.