Tao cãi nhau với cả internet rồi nằm xuống thấy trống
I Fought the Whole Internet Then Lay Down Feeling Empty
Tao không nhớ nó bắt đầu từ khi nào.
Có lẽ từ hồi cấp ba. Có thằng nói sai, tao sửa. Có đứa đăng bài ngu, tao vào bình luận. Tao không chịu được cái cảm giác có người sai mà không ai nói gì.
Lên đại học, tao cãi nhiều hơn.
Cãi trên Facebook. Cãi trên Twitter. Cãi trong group lớp. Cãi với người lạ. Cãi với bạn bè. Có lần cãi với một thằng ở tận Đà Nẵng về chuyện phở bỏ rau quế hay không bỏ rau quế. Ba tiếng. Ba tiếng đời tao đổ vào chuyện rau quế.
Tao thắng. Nó block tao. Tao thấy sướng.
Sướng được khoảng mười lăm phút.
Rồi tao lướt tiếp. Thấy một đứa khác đăng bài sai. Lại vào. Lại gõ. Lại cãi.
Tao không biết tao đang tìm gì. Nhưng tao dừng không được.
Năm hai đại học, tao bắt đầu cãi cả ngoài đời.
Ở quán cà phê, nghe bàn bên cạnh nói linh tinh về kinh tế. Tao quay sang. "Anh ơi, cái đó sai." Thằng bạn tao kéo tao lại. "Mày điên à, người ta nói chuyện người ta."
Tao nói: "Nhưng nó sai."
Thằng bạn nhìn tao. "Sai thì sao? Mày là ai?"
Tao không trả lời được.
Nhưng tao vẫn không dừng.
Có đêm tao nằm trên giường, gõ comment dài ba đoạn, trích dẫn nguồn, chụp hình bằng chứng, format đẹp như bài luận. Gửi xong, đợi. Đợi nó rep. Đợi người khác like comment tao. Đợi ai đó nói "đúng rồi."
Đợi hoài.
Có khi được. Có khi không. Nhưng cái cảm giác sau đó luôn giống nhau.
Trống.
Không phải buồn. Không phải vui. Trống. Như ăn xong mà không no. Như uống nước mà vẫn khát.
Tao bắt đầu để ý một chuyện.
Mỗi lần tao cãi xong, tao không nhớ mình đã làm gì cả ngày. Không nhớ trời hôm đó nắng hay mưa. Không nhớ mình ăn gì. Không nhớ mình có cười không.
Tao chỉ nhớ mình đã thắng. Hoặc thua. Hoặc bỏ ngang vì tức quá.
Một ngày, tao ngồi đếm.
Tuần đó tao cãi mười bốn lần. Mười bốn lần trong bảy ngày. Hai lần một ngày. Với mười bốn người khác nhau. Về mười bốn chuyện khác nhau. Chính trị, âm nhạc, đồ ăn, phim, cách nuôi mèo, cách pha cà phê, cách sống.
Cách sống.
Tao cãi nhau với người lạ về cách sống. Trong khi tao không biết mình đang sống kiểu gì.
Đêm đó tao nằm xuống. Không mở điện thoại. Nhìn trần nhà.
Tao nghĩ về thằng bạn hồi cấp ba. Nó không bao giờ cãi ai. Có đứa nói sai, nó cười rồi bỏ đi. Tao hỏi nó: "Mày không thấy khó chịu à?" Nó nói: "Có. Nhưng tao có chuyện khác phải làm."
Hồi đó tao nghĩ nó yếu. Nó không dám đối đầu. Nó tránh né.
Bây giờ tao nghĩ lại.
Nó đi làm thêm từ năm nhất. Nó tự học thiết kế. Nó chẳng đăng gì trên mạng. Nó không thắng cuộc tranh luận nào. Nhưng nó đang sống. Sống thiệt. Mỗi ngày nó làm một cái gì đó cho chính nó.
Còn tao?
Tao thắng mười bốn cuộc cãi nhau trong một tuần. Và tao không có gì.
Không có gì ngoài cái cảm giác mình đúng.
Mà cái cảm giác đó, nó bay mất trước khi tao kịp ngủ.
Tao bắt đầu nhìn ra một cái vòng.
Thấy sai. Khó chịu. Vào cãi. Thắng hoặc thua. Trống. Lướt tiếp. Thấy sai. Khó chịu. Vào cãi.
Vòng đi vòng lại. Không có điểm dừng. Không có đích. Tao không cãi vì muốn thay đổi ai. Tao cãi vì tao chịu không nổi cái cảm giác có người sai mà tao không làm gì.
Nhưng thế giới lúc nào cũng có người sai.
Lúc nào cũng có.
Và tao thì có hai mươi bốn tiếng một ngày.
Tao nhớ có lần, giữa một cuộc cãi dài trên Reddit, tao dừng lại. Nhìn ra cửa sổ. Trời đang chiều. Ánh nắng vàng. Đẹp lắm. Tao không biết nó đẹp từ lúc nào. Tao đã ngồi trong phòng từ sáng.
Tao đóng laptop.
Đi ra ngoài. Đi bộ. Không mang tai nghe. Không mở điện thoại.
Đường phố bình thường. Xe chạy. Người đi. Quán cóc bán cơm. Ông già ngồi uống trà.
Không ai sai. Không ai đúng. Không ai cần tao chứng minh gì.
Tao đi được khoảng hai mươi phút thì thấy một chuyện lạ.
Tao thấy nhẹ.
Không phải vui. Không phải sướng. Nhẹ. Như cái gì đè trên ngực mà tao không biết, bây giờ nó nhấc ra.
Tao về nhà. Mở điện thoại. Có ba cái notification. Có người rep comment tao. Có người tag tao vào tranh luận mới.
Tao nhìn. Rồi tao tắt.
Không phải dễ. Tay tao ngứa. Đầu tao chạy. "Nhưng nó sai. Nó sai rõ ràng. Mày phải nói."
Tao không nói.
Đêm đó tao nằm xuống. Nhớ được trời chiều đẹp. Nhớ được mùi cơm quán cóc. Nhớ được ông già uống trà.
Lần đầu tiên trong rất lâu, tao nhớ được một ngày của mình.
Tao không nói tao bỏ cãi nhau luôn. Không phải. Tuần sau tao lại cãi. Nhưng ít hơn. Và mỗi lần cãi xong, tao thấy cái trống đó rõ hơn.
Rõ đến mức tao không lờ đi được nữa.
Tao bắt đầu tự hỏi. Mười bốn cuộc cãi nhau một tuần. Mỗi cuộc trung bình một tiếng. Mười bốn tiếng. Gần hai ngày làm việc.
Tao đã đốt hai ngày mỗi tuần để chứng minh mình đúng. Với những người tao không quen. Về những chuyện không liên quan đến đời tao.
Và cái "đúng" đó, nó cho tao cái gì?
Không cho gì.
Nó chỉ cho tao cái cảm giác mình tồn tại. Mình có giá trị. Mình biết nhiều.
Nhưng cái đó không phải sống.
Cái đó là biểu diễn.
Đừng lãng phí thời gian tranh luận người tốt phải như thế nào. Hãy là người tốt.
Waste no more time arguing about what a good man should be. Be one.
— Marcus Aurelius, Meditations, Quyển 10.16
Diễn giải
Interpretation
Marcus Aurelius nói đừng phí thời gian tranh luận người tốt phải như thế nào, hãy là người tốt đi. Nghe đơn giản. Nhưng mà khó vãi. Vì cãi nhau nó cho mày cái cảm giác mình đang làm gì đó. Mình đang đấu tranh. Mình đang đứng về phía đúng. Mình có ích. Nhưng thực ra mày chỉ đang ngồi một chỗ, gõ phím, chứng minh mình biết nhiều hơn một người mày chưa gặp bao giờ. Cái thằng bạn hồi cấp ba, nó không thắng cuộc tranh luận nào. Nhưng nó sống. Nó làm. Nó xây cái gì đó cho nó mỗi ngày. Còn mày thắng mười bốn trận một tuần. Rồi nằm xuống thấy trống. Ông Marcus không nói cãi nhau là sai. Ổng nói mày có hai mươi bốn tiếng. Mày đổ vào đâu thì đời mày ở đó. Mày muốn đời mày ở trong mục comment, hay ở ngoài đường lúc trời chiều?
Marcus Aurelius said don't waste time arguing about what a good person should be. Just be one. Sounds simple. But damn, it's hard. Because arguing gives you the feeling you're doing something. You're fighting. You're on the right side. You matter. But really you're just sitting in one spot, typing, proving you know more than someone you've never met. That high school friend never won a single argument. But he lived. He built. He did something for himself every day. And you won fourteen rounds in a week. Then lay down feeling hollow. Marcus didn't say arguing is wrong. He said you have twenty-four hours. Where you pour them is where your life is. Do you want your life to be in the comments section, or out on the street when the sky turns gold?