Tôi dọn nhà ba ngày mà chỉ bỏ được một túi

Vợ tôi nói dọn nhà đi.

Con gái lớn đã ra riêng. Thằng út đi học xa. Căn nhà ba phòng ngủ bây giờ chỉ còn hai người. Vợ tôi bảo dọn bớt đồ, cho thoáng.

Tôi nói ừ. Dễ mà.

Ngày đầu tiên, tôi bắt đầu từ phòng thằng út. Mở tủ ra, thấy mấy cuốn vở lớp 7. Chữ nó xấu, viết nghiêng ngả. Có trang bị cô phê bình bằng mực đỏ. Tôi ngồi đọc. Hết hai tiếng.

Không bỏ được cuốn nào.

Ngày thứ hai, tôi chuyển sang phòng con gái. Hộp giày cũ đựng đầy thư tay. Hồi nó học cấp ba, bạn bè viết cho nhau. Có lá thư nó viết cho tôi ngày sinh nhật, nét chữ tròn trịa. "Ba ơi, con thương ba nhiều lắm. Con hứa sẽ học giỏi."

Nó không học giỏi. Nhưng nó lớn lên tử tế. Tôi gấp lá thư lại, bỏ vô hộp, bỏ hộp vô tủ.

Không bỏ được.

Vợ tôi đi ngang, nhìn, lắc đầu. "Ông dọn kiểu này thì Tết sang năm cũng chưa xong."

Tôi cười. Biết bà nói đúng.

Ngày thứ ba, tôi vào phòng mình. Cái tủ quần áo. Tôi mở ra, thấy cái áo sơ mi trắng. Cái áo tôi mặc ngày cưới. Vải đã ngả vàng, cổ áo sờn. Hai mươi mấy năm rồi. Tôi không mặc vừa nữa, bụng tôi to hơn hồi đó nhiều. Nhưng tôi treo nó ở đó, phía trong cùng, sau mấy lớp áo khoác.

Tôi đứng nhìn cái áo. Nhớ hồi đó đi may, thợ đo ba lần vì tôi cứ thở không đều. Hồi đó tôi run. Sợ cưới xong không lo nổi. Sợ mình không đủ giỏi. Sợ đủ thứ.

Bây giờ nhìn lại, mấy cái sợ đó cũng qua hết rồi. Nhưng cái áo thì vẫn ở đây.

Tôi lấy ra, gấp lại, bỏ vô bọc ni lông, treo lại chỗ cũ.

Vợ tôi hỏi: "Bỏ được gì chưa?"

Tôi chỉ cái túi ni lông đen ở góc phòng. Trong đó có mấy cái móc áo gãy, hai cái hộp giấy rỗng, một cuộn dây thun khô.

Một túi. Ba ngày. Một túi.

Vợ tôi cười. Không nói gì.

Tối đó tôi nằm nghĩ. Tại sao mình không bỏ được? Mấy cuốn vở cũ, ai đọc lại đâu. Lá thư sinh nhật, con gái bây giờ gọi điện chúc, nhanh gọn, ba câu là xong. Cái áo cưới, mặc không vừa, treo đó chiếm chỗ.

Tôi biết hết. Biết nó vô dụng. Biết giữ cũng không thay đổi gì.

Nhưng mỗi món đồ là một khoảnh khắc tôi còn sống trong đó. Cuốn vở là lúc thằng út còn nhỏ, còn cần tôi kiểm tra bài. Lá thư là lúc con gái còn viết chữ tròn, còn nói thương ba nhiều lắm bằng giấy mực. Cái áo là lúc tôi còn trẻ, còn sợ, còn tin mọi thứ sẽ ổn.

Bỏ đồ đi thì dễ. Bỏ cái mình từng là, mới khó.

Tuần sau, vợ tôi dọn tiếp. Bà bỏ được nhiều hơn tôi. Mấy cái nồi cũ, chồng báo cũ, bộ chén dĩa sứt mẻ. Bà làm nhanh, gọn, không lưỡng lự.

Tôi hỏi: "Bà không tiếc à?"

Bà nói: "Tiếc chứ. Nhưng nhà chật quá rồi."

Tôi hiểu ý bà. Không phải nhà chật. Là mình ôm nhiều quá.

Nhưng hiểu là một chuyện. Buông là chuyện khác.

Tháng sau, tôi vào phòng thằng út lần nữa. Lần này tôi không mở tủ. Tôi chỉ ngồi ở mép giường, nhìn quanh. Cái bàn học nó ngồi mười mấy năm. Cái kệ sách còn mấy cuốn truyện tranh. Cái đèn bàn tôi mua cho nó hồi lớp 6.

Tôi ngồi đó lâu lắm.

Rồi tôi đứng dậy, lấy mấy cuốn vở lớp 7, bỏ vô túi. Đem ra thùng rác.

Không phải vì tôi hết tiếc. Mà vì tôi biết, giữ hay không giữ, thằng nhỏ cũng đã lớn rồi. Nó không nằm trong mấy cuốn vở đó. Nó ở ngoài kia, đang sống đời của nó.

Tôi bỏ được mấy cuốn vở. Cái áo cưới thì chưa.

Có lẽ cái áo đó tôi sẽ giữ thêm một thời gian nữa. Hoặc mãi mãi. Tôi không biết.

Nhưng hôm đó, lần đầu tiên, tôi hiểu rằng buông không phải là bỏ hết một lần. Buông là mỗi ngày bớt đi một chút. Có ngày bớt được. Có ngày không.

Và cũng không sao.